Avrupa’da yaşam maliyeti: Türkiye ortalaması açıklandı
TÜİK, 2025 dönemi "Satın Alma Gücü Paritesi, Hane Halkı Nihai Tüketim Harcamaları" sonuçlarını yayımladı. Çalışmada, ülkelerdeki fiyatların döviz kurlarına göre ne kadar pahalı veya ucuz olduğu karşılaştırılırken, bir ülkenin fiyat düzeyi endeksinin 100'den büyük olması "pahalı", 100'den küçük olması ise "ucuz" olarak tanımlanıyor.
Verilere göre Türkiye'nin tüketim mal ve hizmetlerine ilişkin fiyat düzeyi endeksi 60 seviyesinde gerçekleşti. Bu endeks, 27 Avrupa Birliği (AB) ülkesi genelinde 100 euro karşılığı satın alınan aynı mal ve hizmet sepetinin Türkiye'de 60 euro karşılığı Türk lirası ile satın alınabildiğine işaret ediyor.
Karşılaştırmalar, 27 AB üyesi ülke, 3 Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) ülkesi (İsviçre, İzlanda ve Norveç) ile 6 aday ülke (Türkiye, Kuzey Makedonya, Karadağ, Sırbistan, Arnavutluk ve Bosna-Hersek) arasında yürütüldü.
Fiyat düzeyinde ülke sıralaması
36 ülke arasında tüketim mal ve hizmetlerine ilişkin fiyat düzeyi endeksi en yüksek ülke 174 ile İzlanda oldu. İzlanda'yı 171 ile İsviçre, 140 ile Danimarka, 136 ile İrlanda, 132 ile Lüksemburg ve 129 ile Norveç izledi. Buna karşılık en düşük fiyat düzeyi endeksi 55 ile Kuzey Makedonya'da kaydedildi.
Türkiye, 60 seviyesindeki fiyat düzeyi endeksi ile en ucuz ülkelere yakın bir konumda yer aldı. Bu seviye, Türkiye'deki genel tüketim sepetinin, AB ortalamasına kıyasla belirgin biçimde daha düşük maliyetle satın alınabildiğini gösteriyor.
Alt gruplarda Türkiye tablosu
Türkiye'nin tüketim mal ve hizmetleri grubuna ilişkin fiyat düzeyi endeksi alt kalemler bazında önemli farklılıklar içeriyor. Kişisel ulaşım araçları endeksi 156 olurken, bu grupta Türkiye'nin fiyat düzeyinin AB ülkeleri ortalamasının üzerinde gerçekleştiği görüldü. Bu sonuç, araç sahibi olmanın Türkiye'de göreli olarak daha maliyetli olduğuna işaret ediyor.
Diğer taraftan bilgi ve iletişim ekipmanları endeksi 118 düzeyinde hesaplandı. Bu grupta da Türkiye'nin fiyat düzeyi birçok alt gruba göre görece yüksek seyrediyor. Buna karşılık alkollü içecekler ve tütün endeksi 59 seviyesinde ölçüldü ve bu kalemde fiyat düzeyinin diğer alt gruplara göre daha düşük olduğu gözlendi.
Türkiye'nin fiyat düzeyi endeksi, gıda ve alkolsüz içecekler grubunda 77, giyim grubunda 62, lokanta ve oteller grubunda ise 78 seviyesinde gerçekleşti. Böylece, özellikle hizmet ağırlıklı bazı kalemlerde Türkiye'nin AB ortalamasına görece daha yakın, dayanıklı tüketim ve bazı ekipman gruplarında ise ortalamanın üzerinde fiyat düzeyine sahip olduğu ortaya çıktı.
Ülkelere göre fiyat endeksleri
Aşağıdaki tabloda, 2025 yılı için ülkelerin tüketim mal ve hizmetleri fiyat düzeyi endeksleri yer alıyor. Endeks değeri 100, 27 AB ülkesinin ortalamasını temsil ediyor.
| Ülke/Bölge | Fiyat Düzeyi Endeksi |
|---|---|
| İzlanda | 174 |
| İsviçre | 171 |
| Danimarka | 140 |
| İrlanda | 136 |
| Lüksemburg | 132 |
| Norveç | 129 |
| İsveç | 121 |
| Finlandiya | 121 |
| Belçika | 116 |
| Hollanda | 116 |
| Avusturya | 113 |
| Fransa | 110 |
| Almanya | 108 |
| Estonya | 101 |
| Avrupa Birliği 27 | 100 |
| İtalya | 97 |
| Malta | 92 |
| İspanya | 92 |
| Çekya | 89 |
| Slovenya | 89 |
| Güney Kıbrıs | 89 |
| Yunanistan | 87 |
| Portekiz | 87 |
| Slovakya | 85 |
| Letonya | 83 |
| Litvanya | 83 |
| Hırvatistan | 78 |
| Macaristan | 78 |
| Polonya | 73 |
| Arnavutluk | 73 |
| Sırbistan | 68 |
| Karadağ | 66 |
| Romanya | 65 |
| Bulgaristan | 63 |
| Türkiye | 60 |
| Bosna-Hersek | 59 |
| Kuzey Makedonya | 55 |
Bu tablo, Türkiye'nin genel fiyat düzeyinde AB ortalamasının oldukça altında konumlandığını, ancak belirli mal ve hizmet gruplarında farklılaşan bir maliyet yapısına sahip olduğunu ortaya koyuyor.